Hartelijke dank voor uw bijdrage


Auteur:
Drs. Rob Rodrigues Pereira
 
In samenwerking met :  



lettergrootte: A  A  A
De verschijnselen

'Wat is jouw kind druk, het lijkt wel een ADHD'er!' ADHD staat bij veel mensen voor Alle Dagen Heel Druk. Veel ouders kennen dit meest opvallende symptoom waar de aandoening zijn naam aan te danken heeft, maar zij beseffen niet dat dit maar een heel klein deel is van de verschijnselen die wij kennen bij deze ziekte. Afhankelijk van de leeftijd komen bepaalde problemen in meer of mindere mate voor.

De eerste signalen
De eerste signalen
Het kan zijn dat u tijdens uw zwangerschap al voelde dat uw kind druk was. En als het niet uw eerste zwangerschap was, zult u zeggen dat dit kind beweeglijker is dan uw vorige kind(eren).

Peuters en kleuters
In de eerste paar jaar mogen we nog niet spreken van de diagnose ADHD als uw kind hyperactief is. Soms kunnen we echter wel al kenmerken zien die vaak voorkomen bij ADHD, maar deze zijn bij peuters en kleuters nog niet erg specifiek. Een kind met ADHD is meestal druk, maar als uw kind druk is, hoeft het nog geen ADHD te hebben. Aspecifieke verschijnselen bij baby's en peuters die vaker voorkomen bij kinderen die later ADHD blijken te hebben, zijn inslaapproblemen, motorische onrust, gemakkelijk huilen, overgevoeligheid voor aanraken of geluiden, oppositioneel gedrag en snel wisselen van spel (meer dan leeftijdsgenoten, die vaak ook niet uren met een spel bezig zijn). Oppositioneel gedrag betekent dat uw kind vaker geneigd is tegen u als ouders in te gaan, dus juist 'ja' wil als het 'nee' is en omgekeerd. Dit komt natuurlijk bij een ongestoorde ontwikkeling ook voor op die leeftijd, maar bij kinderen met ADHD is dat duidelijk meer. In ernstige gevallen is uw kind bijna niet te corrigeren en dus onstuurbaar en gevaarlijk voor zichzelf en anderen. Sommige kinderen blijven vragen stellen of stoppen niet met rondjes rennen. Hebt u zo'n kind in huis, dan bent u vaak wanhopig ondanks goede opvoedingsadviezen.

Schoolkinderen
Op de basisschool vallen kinderen met ADHD meestal op omdat ze hyperactief zijn, snel afgeleid worden en (mede) daardoor leerproblemen krijgen. Vaak trekt de leerkracht van uw kind al op de kleuterschool aan de bel en meldt dat uw kind nog 'te onrijp en te speels' is om naar groep 3 te gaan. Het loopt meestal pas echt mis in groep 3 als er meer structuur komt. Uw drukke kind blijkt dan een storende factor in de klas, terwijl bovendien de prestaties tegenvallen. Uw kind moet opletten, in de bank blijven zitten, netjes schrijven en zijn werk op tijd af hebben. De concentratieproblemen doen zich niet zozeer voor bij spannende of uitdagende situaties of bij positieve bekrachtiging, maar meer bij saaiere activiteiten. Computeren gaat vaak erg goed, uw kind blijkt dit uren te kunnen volhouden en dit is ook zeker niet in tegenspraak met de diagnose. Soms zijn er ook gedragsproblemen zoals ruzie met klasgenoten in de pauzes (de zogenaamde 'vrije situatie').
Naast deze hoofdsymptomen kennen we nog een aantal belangrijke verschijnselen die veel problemen opleveren. ADHD'ers hebben vaak een slecht kortetermijngeheugen of een slecht werkgeheugen waardoor zij maar één opdracht tegelijk kunnen onthouden. Ook zijn zij slecht in planning, timing en organisatie waardoor zij vaak niet op de tijd letten en dan te laat komen op afspraken of hun werk niet op tijd af hebben.

Middelbareschoolkinderen
Als uw kind ouder wordt, zo rond de middelbareschoolleeftijd, vallen de leer- en gedragsproblemen vaak het meeste op. ADHD'ers spijbelen in het algemeen meer en maken vaker hun school niet af dan kinderen zonder ADHD. Sociale problemen, zoals agressiviteit, risicovol of delinquent gedrag en verslavingsproblemen, komen ook vaak voor. Het is bijvoorbeeld bekend dat ADHD'ers eerder en meer roken dan andere kinderen. Dergelijke problemen zijn afhankelijk van het verloop van de normale puberteitsproblemen en van de ernst van de ADHD (gelukkig hebben niet alle kinderen een even ernstige vorm van ADHD).
Een stage in het kader van de schoolopleiding kan ook nogal eens moeizaam verlopen omdat een chaotisch kind dat ook impulsief is en niet gemakkelijk een baas boven zich duldt, vaak ontslagen zal worden. Dit draagt dan weer bij tot het negatieve zelfbeeld en de faalangst.
Verder is het ook belangrijk dat u zich realiseert dat ongelukken in het verkeer twee keer zo vaak voorkomen bij kinderen met ADHD. Stoer, impulsief gedrag leidt immers gemakkelijk tot gevaarlijke situaties. Jongvolwassenen hebben ook meer kans op relatieproblemen, ongewenste en ongeplande zwangerschappen, geslachtsziekten (even niet nagedacht!) financiële problemen door impulsieve aankopen en gebrek aan planning.
Gezien al deze mogelijke problemen wekt het geen verbazing dat volwassenen met ADHD soms pas bij de hulpverlening terechtkomen als ze depressieve klachten hebben. Maar zo'n depressie is soms het gevólg van ADHD. Bij het terugkijken op het leven blijkt dan dat veel mislukkingen opeens op hun plaats vallen. Het besef dat vroege behandeling veel ellende had kunnen voorkomen, kan een grote schok veroorzaken. De behandeling moet dan ook niet altijd bestaan uit antidepressiva, maar uit 'ADHD-behandeling' (zie het hoofdstuk 'Behandeling'). ADHD'ers hebben regelmatig met een scala aan andere psychiatrische diagnosen te maken voordat de diagnose ADHD wordt gesteld.
Uit een grote studie blijkt dat het risico op complicaties bij onbehandelde jongvolwassenen voor ernstige ADHD'ers veel groter is dan voor niet-ADHD'ers of voor kinderen met een milde vorm van ADHD. Dit geldt onder meer voor schoolproblemen, verkeersongelukken, sociale problemen en verslaving.

De ontwikkeling van de symptomen van ADHD.



Verschillen in leeftijd: jongens en meisjes
ADHD uit zich op verschillende leeftijden niet op dezelfde manier. In Nederland komt het voor bij drie tot vijf procent van de kinderen, dat betekent dus gemiddeld ruim één kind in elke schoolklas. Er worden op dit moment drie keer zoveel jongens met ADHD gediagnosticeerd als meisjes. Meisjes vertonen vaker het ADD-beeld, waarbij zij onopvallend wegdromen in de klas en daardoor kunnen onderpresteren. Er zijn echter ook ADD-jongens en hyperactieve meisjes. Ook bij allochtone kinderen wordt de diagnose minder vaak gesteld. Dit komt mede omdat het beeld minder bekend is bij de ouders.
'Officieel' mag de diagnose pas gesteld worden als uw kind zes jaar is, maar over deze tijdslimiet is in wetenschappelijke kringen de discussie nog gaande. Veel ouders weten jaren eerder al dat er iets met hun kind aan de hand is. Op het consultatiebureau en door de schoolarts worden vaak al vroeg signalen opgemerkt. Soms wordt uw kind verwezen naar een cursus Drukke Kinderen of een andere opvoedingsondersteuning.
Volwassenen hebben deels andere symptomen dan kinderen. Mede hierdoor worden zij moeilijker herkend door hulpverleners. Kinderartsen zeggen vaak dat kinderen geen kleine volwassenen zijn als het gaat om ziekten en medicijnen, maar bij ADHD kunnen wij zeggen: volwassenen zijn geen grote kinderen!

Beloop tot op volwassen leeftijd
Iemand met ADHD kan inderdaad zo slecht terechtkomen als in dit hoofdstuk al beschreven is, maar vaak gaat het ook goed in het leven. Afhankelijk van de gevonden (liefst gestructureerde) partner en het gekozen beroep kunt u als ADHD'er uitstekend functioneren. U heeft vaak veel energie en kunt veel dingen tegelijk aanpakken (die overigens niet altijd worden afgemaakt). Als u gevoel voor humor heeft en niet gebukt gaat onder woordvindingsproblemen, dan kunt u het bijvoorbeeld schoppen tot cabaretier! Uit grote studies blijkt dat ongeveer dertig procent van de ADHD'ers hun symptomen verliezen en nog eens dertig procent goed blijkt te kunnen leven met zijn ADHD zonder nog verdere begeleiding nodig te hebben. De andere dertig procent heeft wel baat bij behandeling. Belangrijk is dus in de eerste plaats dat de diagnose ADHD gesteld wordt. Dat voorkomt een hoop problemen!




terug verder




ADHD en nu

Auteur(s)
Rob Rodrigues Pereira

Prijs: € 19,95
ISBN: 9789021550404

ADHD en nu


Een duidelijk, informatief boek over de dagelijkse praktijk van ADHD. Van het de verschijnselen en oorzaken tot de behandeling.

Auteur(s) : Rob Rodrigues Pereira
Prijs : € 19,95
ISBN : 9789021550404