Hartelijke dank voor uw bijdrage


Auteur:
dr. F.H. Krouwels
 
In samenwerking met :  



lettergrootte: A  A  A
Gerelateerde trefwoorden

aandoening, allergische
ziekte als gevolg van overgevoeligheid voor bepaalde stoffen, zoals astma en hooikoorts. Stoornis in het afweersysteem, waardoor dit abnormaal reageert op van buiten komende stoffen die op zich niet of nauwelijks schadelijk zijn.
 
aandoening, chronische aspecifieke respiratoire
verouderde verzamelnaam voor astma, longemfyseem en chronische bronchitis
 
acne vulgaris
medische naam voor de 'gewone', meest voorkomende vorm van acne
 
alfa-1-antitrypsine
groot eiwit dat wordt gemaakt in de lever en dan wordt afgegeven aan het bloed en zo ook in de longen komt. Het is een antiproteïnase, dus een stof die de long beschermt tegen afbraak
 
alfa-1-antitrypsinedeficiëntie
erfelijke ziekte waarbij er een tekort is aan alfa-1-antitrypsine. Mensen met een alfa-1-antitrypsinedeficiëntie hebben een grote kans op het ontwikkelen van longemfyseem
 
allergeen
stof (meestal een eiwit) waarop iemand allergisch kan reageren, bijvoorbeeld een component van huisstof, graspollen of honden- of kattenschilfers
 
allergie
stoornis in het afweersysteem, waardoor dit abnormaal reageert op van buiten komende stoffen die op zich niet of nauwelijks schadelijk zijn. Hierbij komen stoffen vrij die verantwoordelijk zijn voor diverse lichamelijke verschijnselen, zoals roodheid en jeuk
 
allergische aandoening
ziekte als gevolg van overgevoeligheid voor bepaalde stoffen, zoals astma en hooikoorts. Stoornis in het afweersysteem, waardoor dit abnormaal reageert op van buiten komende stoffen die op zich niet of nauwelijks schadelijk zijn
 
allergische rhinitis
allergische neusontsteking, zoals bij hooikoorts (zie ook allergie)
 
anamnese
letterlijk: herinnering. Het verhaal van klachten van de patiënt en de gegevens over de voorafgaande medische ziektegeschiedenis
 
androgene hormonen
verzamelnaam voor alle hormonen (inclusief de door de geneesmiddelenindustrie [na]gemaakte hormonen) die een vergelijkbare werking hebben als die van het mannelijke geslachtshormoon testosteron
 
Anticholinergicum
Geneesmiddel dat de werking van acetylcholine onderdrukt. Acetylcholine heeft op veel plaatsen in het lichaam een taak bij de werking van het zenuwstelsel: de hersenen, de spieren en het autonome zenuwstelsel (deel van het zenuwstelsel dat ondermeer de we
 
anticonceptie
letterlijk: het voorkómen van een bevruchting. Het gebruikmaken van middelen of methoden ter voorkoming van zwangerschap
 
Antihistaminica
Medicijnen die de schadelijke effecten van histamine tegengaan, een stofje dat vrijkomt bij een allergische reactie.
 
antiparkinsonmiddelen
geneesmiddelen tegen verschijnselen van de ziekte van Parkinson of de parkinsonachtige bijwerkingen van sommige andere geneesmiddelen, zoals neuroleptica (middelen die ondermeer bij de behandeling van psychosen worden gebruikt)
 
Antiproteasen
Moleculen die zich binden aan proteasen waardoor zij onwerkzaam worden, ook antiprotheïnasen genoemd. De bekendste antiprotease is alfa-1-antitrypsine.
 
Antiproteïnasen
Moleculen die zich binden aan proteïnasen waardoor zij onwerkzaam worden, ook antiproteasen genoemd. De bekendste antiprotheïnase is alfa-1-antitrypsine.
 
astma
aanval van benauwdheid. Dit kan veroorzaakt worden door een longaandoening (zie astma bronchiale), of door een hartaandoening (zie Astma cardiale).
 
Astma bronchiale
Aandoening van de luchtwegen met ontstekingsverschijnselen en aanvalsgewijs optreden van kortademigheid door een wisselende vernauwing van de luchtwegen als gevolg van ophoping van slijm en een verkramping van de spiertjes in de wanden van de luchtwegen.
 
Astma cardiale
Kortademigheid, vaak 's nachts optredend, door overvulling van de longaders met bloed als gevolg van falende hartwerking.
 
astma, Intrinsieke
Ook wel: niet-allergisch astma: astmatische klachten bij iemand die niet allergisch is. Dit wordt vooral gezien als het astma op volwassen leeftijd begint. De klachten zijn hardnekkig en lastig voldoende te behandelen.
 
Atopie
Erfelijke aanleg voor allergische aandoeningen zoals hooikoorts, eczeem en astma.
 
Atopisch eczeem
Een erfelijke vorm van de huidziekte eczeem, die zich tijdens het eerste levensjaar voordoet als een 'nattend' eczeem in het gelaat (dauwworm) en zich later juist uit in de vorm van een droog eczeem, voornamelijk in ellebogen, knieholtes, aan de polsen en
 
Atopisch syndroom
Het samengaan van meerdere atopische aandoeningen (waarvan de drie belangrijkste vormen hooikoorts, astma en eczeem zijn) bij één patiënt.
 
autonome zenuwstelsel
Het gedeelte van het zenuwstelsel dat de onwillekeurige organen (buiten de wil om functionerende organen) verzorgt, zoals die van de spijsvertering, de bloedsomloop en de ademhaling.
 
B-lymfocyten
Maken immunoglobulinen, zoals IgE onder invloed van de cytokinen die Th-cellen uitscheiden.
 
Beroepsallergeen
Een stof die een allergische reactie kan veroorzaken en waarmee men beroepsmatig in contact kan komen.
 
Beroepsastma
Een wisselende vernauwing van de luchtwegen veroorzaakt door blootstelling aan stoffen, gassen of dampen, waar men beroepsmatig mee in contact komt.
 
Bi-level Positive Airway Pressure
Vorm van ademhalingsondersteuning waarbij de patiënt door een neus- of mond-neusmaker een lucht-zuurstofmengsel onder een bepaalde druk krijgen aangeboden; de druk voor de in- en uitademing kan afzonderlijk worden ingesteld.
 
BiPAP
Bi-level Positive Airway Pressure: vorm van ademhalingsondersteuning waarbij de patiënt door een neus- of mond-neusmaker een lucht-zuurstofmengsel onder een bepaalde druk krijgen aangeboden; de druk voor de in- en uitademing kan afzonderlijk worden ingest
 
body mass index
maat om het overgewicht te berekenen m.b.v. de formule kg/m2. Zie ook Queteletindex
 
Bodybox
Een longfunctie apparaat waarbij bij een persoon in een kleine, afgesloten ruimte de totale longinhoud en eventueel de weerstand van de luchtwegen kan worden gemeten. Ook wel: Lichaamsplethysmograaf.
 
Bronchiale hyperreactiviteit
Verhoogde gevoeligheid van de luchtwegen voor prikkels die normaal niet tot klachten leiden, zoals koude lucht, mist, sigarettenrook of uitlaatgassen. Wordt ook wel verhoogde luchtwegreactiviteit genoemd en treedt ondermeer op bij astma. Kan worden gemete
 
Bronchiale, Astma
Aandoening van de luchtwegen met ontstekingsverschijnselen en aanvalsgewijs optreden van kortademigheid door een wisselende vernauwing van de luchtwegen als gevolg van ophoping van slijm en een verkramping van de spiertjes in de wanden van de luchtwegen.
 
Bronchiën
De grotere luchtpijpjes die deel uitmaken van het systeem van zich vertakkende en steeds kleiner wordende luchtpijpjes dat lucht van de mond-keelholte naar de longblaasjes vervoerd.
 
Bronchioli
De kleinste luchtpijpjes die deel uitmaken van het systeem van zich vertakkende en steeds kleiner wordende luchtpijpjes dat lucht van de mond-keelholte naar de longblaasjes vervoerd.
 
bronchitis, Chronische
Ontstekingsproces in de luchtwegen (bronchitis), gepaard gaande met hoesten en een verhoogde slijmproductie, welke minstens drie maanden per jaar en tenminste gedurende twee opeenvolgende jaren aanwezig is.
 
Bullae
Blazen in de long die ontstaan door degeneratie van lonsweefsel, vaak door roken.
 
Bullectomie
Operatie waarbij een of meerder bullae worden verwijderd (d.m.v. VATS of thoracotomie).
 
capaciteit, Vitale
De hoeveelheid lucht die iemand na een zo diep mogelijke inademing maximaal kan uitademen. Vaak wordt de FEV1 gerelateerd aan de VC om zo luchtwegvernauwing te kunnen vaststellen.
 
CARA
Afkorting voor chronische aspecifieke respiratoire aandoeningen. CARA is een verouderde term en was een verzamelnaam voor astma, longemfyseem en chronische bronchitis, welke los van elkaar, maar ook tegelijkertijd aanwezig kunnen zijn.
 
chirurgie, Longvolume reductie
Chirurgische ingreep verricht bij patiënten met ernstig emfyseem, waarbij minder goed funcionerende longonderdelen worden weggenomen, meestal beiderzijds; doel is een beter functioneren van de longen.
 
Chronic Obstructive Pulmonary Disease
(COPD) een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem, longziekten die vaak tegelijkertijd voorkomen.
 
Chronisch obstructieve longziekten
Een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem, longziekten die vaak tegelijkertijd voorkomen. Meestal wordt de afkorting van de engelse benaming COPD (Chronic Obstructive Pulmonary Disease) gebruikt.
 
Chronische Aspecifieke Respiratoire Aandoeningen
Verouderde Verzamelnaam voor astma, longemfyseem en chronische bronchitis, welke los van elkaar, maar ook tegelijkertijd aanwezig kunnen zijn.
 
Chronische bronchitis
Ontstekingsproces in de luchtwegen (bronchitis), gepaard gaande met hoesten en een verhoogde slijmproductie, welke minstens drie maanden per jaar en tenminste gedurende twee opeenvolgende jaren aanwezig is.
 
Ciliën
Trilharen op het slijmvlies van de bronchiën die ervoor zorgen dat het slijm dat gevormd wordt en waarop vuil is gekomen dat ingeademd is, wordt afgevoerd naar de keelholte.
 
COPD
Chronic Obstructive Pulmonary Disease, een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem, longziekten die vaak tegelijkertijd voorkomen.
 
Corticosteroïden
Groep van hormonen en medicijnen die een ontstekingsremmende werking hebben. Als tablet wordt vooral prednisolon (of prednison) gebruikt. Beclomethason, fluticason en budesonide zijn voorbeelden van corticosteroiden die kunnen worden ingeademd. Zeer effectief maar berucht vanwege de bijwerkingen bij onoordeelkundig gebruik.
 
criteria
regels waaraan voldaan moet worden om binnen een bepaalde diagnose of categorie te vallen
 
Cytokinen
Een grote en gevarieerde groep van boodschapperstofjes die een belangrijke rol spelen bij het ontstaan (of afremmen) van ontsteking. Voorbeelden zijn cytokinen, interleukinen, chemokinen.
 
Deficiëntie, Alfa-1-antitrypsine
Erfelijke ziekte waarbij er een tekort is aan alfa-1-antitrypsine. Mensen met een alfa-1-antitrypsine deficiëntie hebben een grote kans op het ontwikkelen van longemfyseem.
 
Diameter
Doorsnede
 
Dosis-aërosol
Soort spuitbusje (aërosol) waarin zich een bepaald medicijn bevindt en van waaruit telkens een afgemeten hoeveelheid (dosis) medicijn komt dat vervolgens ingeademd ('inhalatie') kan worden. Ook wel verstuiver genoemd. Wordt vaak toegepast bij de behandeli
 
Droge-poederinhalator
Inhalator waarin het medicijn in poedervorm is opgeslagen.
 
eczeem, Atopisch
Een erfelijke vorm van de huidziekte eczeem, die zich tijdens het eerste levensjaar voordoet als een 'nattend' eczeem in het gelaat (dauwworm) en zich later juist uit in de vorm van een droog eczeem, voornamelijk in ellebogen, knieholtes, aan de polsen en
 
Eosinofiele granulocyten
Een type witte bloedcel die een belangrijke rol speelt bij allergie en astma. De eosinofiel is betrokken bij de ontsteking door de productie van beschadigende stoffen.
 
Epitheel
Het dunne laagje slijmvlies dat de luchtwegen aan de binnenkant bekleedt.
 
Exacerbatie
Een meestal plotseling optredende verslechtering van een ziekte.
 
FEV1
Afkorting van de Engelse term forced expiratory volume. Hiermee wordt aangegeven de hoeveelheid lucht die iemand na een zo diep mogelijke inademing in 1 seconde snel kan uitgeblazen. Dit onderzoek wordt ondermeer gebruikt om de longfunctie te meten bij ie
 
Flow-volume meter
Een longfunctie apparaat dat gebruikt kan worden om luchtwegvernauwing te meten. Het meet de luchtstroom (flow) van de uitgeblazen lucht en relateert dat aan het volume van de uitgeblazen lucht.
 
Forced Expiratory Volume (FEV1)
De hoeveelheid lucht die iemand na een zo diep mogelijke inademing in 1 seconde snel kan uitgeblazen. Dit onderzoek wordt ondermeer gebruikt om de longfunctie te meten bij iemand met astma en COPD. Door de FEV1 te meten vóór en ná inhalatie van een bepaal
 
genetisch
erfelijk bepaald
 
GOLD
Global initiative for Obstructive Lung Disease: initiatief om wereldwijd de sterfte en de morbiditeit van COPD te verminderen door preventie en verbetering van het management van deze ziekte.
 
granulocyten, Eosinofiele
Een type witte bloedcel die een belangrijke rol speelt bij allergie en astma. De eosinofiel is betrokken bij de ontsteking door de productie van beschadigende stoffen.
 
histamine, PC20
De concentratie of dosis histamine die bij inhalatie een daling geeft van de FEV1van precies 20%. Dit is een veelgebruikte test om hyperreactiviteit van de luchtwegen vast te stellen.
 
Hittedesinfectie
Ontsmetting door middel van verhitting (autoclaaf). Verouderde methode voor reiniging van sommige zachte contactlenstypen.
 
Huisstofmijt
Klein (0,3 mm), spinachtig dier dat leeft in stof van menselijke huidschilfers. De uitwerpselen van de mijt kunnen bij mensen een allergische reactie oproepen.
 
Hygiëne theorie
Een recente gedachte die het toegenomen voorkomen van astma en allergie verklaart door de theorie dat infecties en een minder schone omgeving beschermen tegen de ontwikkeling van een allergie.
 
hyperreactiviteit, Bronchiale
Verhoogde gevoeligheid van de luchtwegen voor prikkels die normaal niet tot klachten leiden, zoals koude lucht, mist, sigarettenrook of uitlaatgassen. Wordt ook wel verhoogde luchtwegreactiviteit genoemd en treedt ondermeer op bij astma. Kan worden gemete
 
Hypertensie, Pulmonale
Verhoogd bloeddruk in de bloedvaten van de long; de meest voorkomende oorzaak is COPD.
 
Hyperventilatie
het totaal van lichamelijke klachten dat optreedt als iemand te snel en te diep ademt, zonder dat er sprake is van zware lichamelijke inspanning. Gebleken is dat dezelfde klachten ook kunnen optreden bij een \'normale\' ademhaling
 
IgE
Afkorting voor Immunoglobulinen van het type E. Deze eiwitten maken deel uit van de antistoffen die het afweerssysteem bij een allergie aanmaakt. Een sterk verhoogd IgE-gehalte van het bloed wijst op het bestaan van een allergie.
 
IgE, Specifiek
Antistoffen die bij mensen met een allergie (overgevoeligheid) in het bloed aanwezig zijn en die gericht zijn tegen één bepaald antigeen, bijvoorbeeld huisstofmijten.
 
Ileum
Kronkeldarm, het laatste deel van de dunne darm.
 
Immunoglobuline
Bepaalde groep eiwitten in het bloed die te maken hebben met het afweersysteem van het lichaam. Men onderscheidt 5 hoofdgroepen immunoglobulinen (IgA, IgD, IgE, IgG en IgM). Elk van deze groepen heeft te maken met een bepaald deel van de afweer.
 
Immunoglobuline E (IgE)
Het type antistof dat atopici produceren tegen een allergeen.
 
Immunotherapie
Een behandeling waarbij iemand door middel van toediening van een bepaalde stof 'imuun' (= ongevoelig) wordt gemaakt voor een bepaalde ziekte, zoals bij inentingen tegen bepaalde infectieziekten. Ook het regelmatig toedienen van een kleine hoeveelheid van
 
index, Body Mass
Een maat om aan te geven in hoeverre het lichaamsgewicht van iemand past bij zijn of haar lichaamslengte. Formule: gewicht gedeeld door de lengte in het kwadraat.
 
index, Quetelet
Een maat om aan te geven in hoeverre het lichaamsgewicht van iemand past bij zijn of haar lichaamslengte. Formule: gewicht gedeeld door de lengte in het kwadraat.
 
Inflammatie
Ontstekingsproces waarbij, in tegenstelling tot een infectie, geen virussen, bacteriën of parasieten zijn betrokken.
 
Inhalatie
Letterlijk: inademing. De inademing betreffende.
 
Inhalatieallergenen
Stoffen die worden ingeademd en bij daarvoor gevoelige mensen een allergische reactie kunnen veroorzaken.
 
Inhalator
Hulpmiddel om medicijnen in te ademen, zodat deze direct in de longen terechtkomen. Hiervan zijn diverse modellen beschikbaar, die echter wel enige handigheid van de gebruiker vereisen. Voor iemand niet 'op commando' diep in kan ademen of die daartoe de k
 
Inspannings-incontinentie
Vorm van ongewild urineverlies dat optreedt wanneer de druk in de buikholte plotseling verhoogd wordt als gevolg van het aanspannen van de buikspieren, bijvoorbeeld bij niezen, hoesten of lachen.
 
Inspanningsastma
Vorm van astma die optreedt na inspanning, bijvoorbeeld hardlopen of sport.
 
Inspanningstest
Methode om bij toenemende inspanning op een hometrainer of loopband de reactie van longen, hart, bloedvaten en spieren te testen.
 
Intrinsiek astma
Ook wel: niet-allergisch astma: astmatische klachten bij iemand die niet allergisch is. Dit wordt vooral gezien als het astma op volwassen leeftijd begint. De klachten zijn hardnekkig en lastig voldoende te behandelen.
 
Lichaamsplethysmograaf
Een longfunctie apparaat waarbij bij een persoon in een kleine, afgesloten ruimte de totale longinhoud en eventueel de weerstand van de luchtwegen kan worden gemeten.
 
longembolie
levensbedreigende situatie wanneer bloed­stolsel, meestal vanuit de benen, via het bloed naar de longen wordt gevoerd en daar vastloopt in de longvaten
 
Longemfyseem
Ziektebeeld gekarakteriseerd door een abnormale, permanente vergroting van de luchthoudende ruimten aan het einde van de kleine, vertakte luchtwegen, gepaard gaand met vernietiging van de wanden van de longblaasjes.
 
Longvolume reductie chirurgie
Chirurgische ingreep verricht bij patiënten met ernstig emfyseem, waarbij minder goed funcionerende longonderdelen worden weggenomen, meestal beiderzijds; doel is een beter functioneren van de longen.
 
longziekten, Chronisch obstructieve
Een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem, longziekten die vaak tegelijkertijd voorkomen. Meestal wordt de afkorting van de engelse benaming COPD (Chronic Obstructive Pulmonary Disease) gebruikt.
 
Luchtwegobstructie
Medische naam voor luchtwegvernauwing.
 
Luchtwegverwijders
Medicijnen die een verwijding van de luchtwegen veroorzaken en bijvoorbeeld worden voorgeschreven bij de behandeling van astma.
 
Luiereczeem
Huiduitslag in de luierstreek die op verschillende oorzaken kan berusten, maar vaak mede door een gist wordt veroorzaakt en waarbij de vochtige warme huid onder de luier bijdragen aan goede omstandigheden voor de gist om te groeien.
 
Lymfocyten
Een groep witte bloedcellen die een belangrijke rol speelt bij de afweer. T-lymfocyten kunnen lichaamsvreemde stoffen herkennen en scheiden ontstekingsfactoren af. Th2-lymfocyten spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van allergie. Gestuurd door de T
 
macrofagen
afweercellen in het bloed, lymfklieren en in sommige weefsels (zoals de lever en de longen), die een opruimfunctie hebben en daartoe ook in de weefsels kunnen penetreren
 
Mee-eter
Compacte massa bestaande uit talg, huidcellen en bacteriën die het talgklierkanaaltje afsluit en die soms voorzien is van een zwart puntje dat uit pigment bestaat.
 
Meter, Flow-volume
Een longfunctie apparaat dat gebruikt kan worden om luchtwegvernauwing te meten. Het meet de luchtstroom (flow) van de uitgeblazen lucht en relateert dat aan het volume van de uitgeblazen lucht.
 
Mucolytica
Slijmverdunners, medicijnen die dik, taai slijm vloeibaarder maken en toegepast worden bij mensen met longaandoeningen waarbij het slijm niet goed opgehoest kan worden.
 
Oesophagogastroscopie
Onderzoek waarbij het inwendige van de maag bekeken wordt. Tegenwoordig worden hier flexibele kijkers voor gebruikt. Bij dit onderzoek wordt eigenlijk altijd ook de slokdarm en de twaalfvingerige darm bekeken. Men noemt het onderzoek daarom ook wel oesoph
 
Ontstekingscellen
Cellen die betrokken zijn bij een ontstekingsproces, zoals macrofagen, T-lymfocyten, mestcellen, eosinofiele cellen, granulocyten (witte bloedcellen) en bloedplaatjes.
 
Ontstekingsfactoren
Een grote en gevarieerde groep van boodschapperstofjes die een belangrijke rol spelen bij het ontstaan (of afremmen) van ontsteking. Voorbeelden zijn cytokinen, interleukinen, chemokinen.
 
Ontstekingsremmers
Medicijnen die de ontsteking remmen. Afhankelijk van het type ontsteking worden verschillende medicamenten voorgeschreven.
 
Onychomycose
Medische naam voor een schimmelinfectie van de nagel.
 
Oxidatieve stress
Het in de longen ontstaan van zeer reactieve stoffen (die de long beschadigen) door processen waarbij zuurstof is betrokken. In sommige situaties, zoals bij COPD, is er een overmaat aan deze stoffen waardoor schade ontstaat.
 
PC20 histamine
De concentratie of dosis histamine die bij inhalatie een daling geeft van de FEV1van precies 20%. Dit is een veelgebruikte test om hyperreactiviteit van de luchtwegen vast te stellen.
 
Peptide
Verbinding van 2, 3 of meer aminozuren (bouwstoffen van eiwitten).
 
Piekstroommeter
Klein en eenvoudig longfunctieapparaat dat de maximale luchtstroom bij de uitademing meet.
 
Piekstroommeting
Bij piekstroommeting wordt de grootste hoeveelheid lucht gemeten die krachtig uitgeademd kan worden na een zo diep mogelijke inademing.
 
Proteasen
Eiwitsplitsende enzymen, ook proteïnasen genoemd.
 
Proteïnasen
Eiwitsplitsende enzymen, ook proteasen genoemd.
 
Pulmonale hypertensie
Verhoogd bloeddruk in de bloedvaten van de long; de meest voorkomende oorzaak is COPD.
 
queteletindex
(QI) Maat om het overgewicht te berekenen m.b.v. de formule kg/m2. Zie ook BMI
 
Reflex
Reactie van een spier op een prikkel van buitenaf die buiten de wil om gaat. Reflexen kunnen ook worden opgewekt om de functie van het zenuwstelsel te onderzoeken, zoals bijvoorbeeld de kniepeesreflex, waarbij met een hamertje tegen de kniepees wordt gekl
 
Retardpreparaten
Tabletten of capsules die zo gemaakt zijn dat gedurende langere tijd (meestal enkele uren) een gelijkmatige hoeveelheid van het medicijn aan de bloedbaan afgegeven wordt.
 
Saneren
Letterlijk: gezond maken. Bij allergie verstaat men onder saneren het vermijden van zoveel mogelijk prikkels die een allergische reactie kunnen opwekken. Bij iemand die allergisch is voor de huisstofmijt betekent dit bijvoorbeeld het aanpassen van de inri
 
Scerale lens
Grote contaclens die over de hele voorkant van het oogoppervlak (hoornvlies en oogwit) reikt.
 
Slijmverdunners
Medicijnen die dik, taai slijm vloeibaarder maken en toegepast worden bij mensen met longaandoeningen waarbij het slijm niet goed opgehoest kan worden.
 
Specifiek lgE
Antistoffen die bij mensen met een allergie (overgevoeligheid) in het bloed aanwezig zijn en die gericht zijn tegen één bepaald antigeen, bijvoorbeeld huisstofmijten.
 
Spirometer
Longfunctieapparaat waarmee de longinhoud van een patiënt gemeten kan worden. Wordt bijvoorbeeld toegepast bij mensen met een longaandoening zoals astma om de capaciteit van de longen te meten en om het resultaat van een behandeling te beoordelen.
 
Spirometrie
Longfunctietest waarmee de vitale capaciteit en de FEV1 kan worden bepaald.
 
Status asthmaticus
Toestand van aanhoudende ademnood bij patiënten met asthma bronchiale, waarbij de kortademigheid niet, of niet voldoende snel, verbetert na toediening van de gebruikelijke geneesmiddelen.
 
Steroïden
Stoffen met een bepaalde chemische structuur; de belangrijkste is prednison.
 
Stress, Oxidatieve
Het in de longen ontstaan van zeer reactieve stoffen (die de long beschadigen) door processen waarbij zuurstof is betrokken. In sommige situaties, zoals bij COPD, is er een overmaat aan deze stoffen waardoor schade ontstaat.
 
Sympathicomimetica
Groep medicijnen die de werking van het sympathische zenuwstelsel stimuleert. Deze medicijnen worden voornamelijk gebruikt bij de behandeling van longaandoeningen als astma, waardoor de spiertjes in de luchtwegwanden verslappen en de luchtwegen dus minder
 
synaps
verbinding tussen hersencellen waar prikkeloverdracht plaatsvindt tussen de zenuwcellen
 
Syndroom van Cushing
Ziektebeeld veroorzaakt door een gezwel in de bijnieren. Hierbij wordt een overmaat aan bijnierschorshormonen gemaakt waardoor onder andere hoge bloeddruk ontstaat.
 
Syndroom, Atopisch
Het samengaan van meerdere atopische aandoeningen (waarvan de drie belangrijkste vormen hooikoorts, astma en eczeem zijn) bij één patiënt.
 
T-helperlymfocyten (Th)
Witte bloedcellen die verantwoordelijk zijn voor een belangrijk deel van de afweer. Zij kunnen vreemde eiwitten herkennen en daar vervolgens op reageren door een specifiek patroon aan cytokinen te produceren. Th2-lymfocyten maken onder andere IL-4 en IL-5
 
theorie, Hygiëne
Een recente gedachte die het toegenomen voorkomen van astma en allergie verklaart door de theorie dat infecties en een minder schone omgeving beschermen tegen de ontwikkeling van een allergie.
 
Thoracotomie
Operatie waarbij via een snede (meestal tussen de ribben) de borstholte wordt geopend.
 
Transmitter
Stof die voorkomt in de uiteinden van een zenuw (synaps) en die impulsen (prikkels) overbrengt van de ene naar de andere zenuw (of spiervezel).
 
VATS
Video Assisted ThoracoScopy: operatie waarbij drie kleine openingen in de borstkast worden gemaakt; door deze opening kan de chirurg ingrepen aan de long verrichten met speciaal instrumentarium waaronder optiek en video.
 
Vernevelapparaat
Elektrisch apparaat dat een vloeistof, waarin één of meerdere soorten medicijnen kunnen zitten, omzet in een nevel of mist. Deze kan door de patiënt worden ingeademd, waardoor het medicijn direct in de longen terecht komt. Deze methode is geschikt voor me
 
Video Assisted ThoracoScopy
Operatie waarbij drie kleine openingen in de borstkast worden gemaakt; door deze opening kan de chirurg ingrepen aan de long verrichten met speciaal instrumentarium waaronder optiek en video.
 
Vitale capaciteit (VC)
De hoeveelheid lucht die iemand na een zo diep mogelijke inademing maximaal kan uitademen. Vaak wordt de FEV1 gerelateerd aan de VC om zo luchtwegvernauwing te kunnen vaststellen.
 
Voedselallergie
Het overgevoelig reageren op bepaalde bestanddelen van de voeding ten gevolge van een allergische oorzaak.
 
volume, Forced Expiratory
De hoeveelheid lucht die iemand na een zo diep mogelijke inademing in 1 seconde snel kan uitgeblazen. Dit onderzoek wordt ondermeer gebruikt om de longfunctie te meten bij iemand met astma en COPD. Door de FEV1 te meten vóór en ná inhalatie van een bepaal
 
Zuurstofconcentrator
Apparaat dat op het stroomnet wordt aangesloten en uit de omgevingslucht zuurstof concentreert.